Czy określiłeś wartość majątku?

Na początku naszej przygody finansowej powinniśmy określić wartość początkową naszego majątku osobistego, czyli sporządzić swoisty bilans otwarcia. A bilans to, jak już wiemy, z jednej strony nasz majątek, czyli aktywa, a z drugiej jego źródła (finansowanie), czyli pasywa.

Aktywa – na potrzeby analizy finansów osobistych aktywa ujęte w bilansie wartościowo są sumą majątku, którego część występuje w formie rzeczowej, np. dom, mieszkanie, samochód, inne ruchomości i rzeczy zbywalne (dające się upłynnić za gotówkę), część natomiast można wyrazić tylko wartościowo, np. środki pieniężne, papiery dłużne, należności.

Pasywa – na potrzeby analizy finansów osobistych pasywa to ogół źródeł finansowania składników majątkowych, wyrażony w formie wartościowej. Inaczej mówiąc, pasywa informują, skąd pochodzą lub skąd się wzięły pieniądze na zakup majątku, który posiadamy i który wykazaliśmy w aktywach bilansu. Bilans wymienia dwa źródła finansowania majątku: kapitały własne (wkład własny) i kapitały obce (zobowiązania długo- i krótkoterminowe), uporządkowane według kryterium wymagalności (terminowość spłaty) – od najmniej wymagalnych, to jest kapitałów własnych, do najbardziej wymagalnych, tzn. zobowiązań krótkoterminowych.

Rachunek wyników – to zestawienie naszych przychodów (wynagrodzenie za pracę, dochody z działalności gospodarczej, przychody pasywne) i kosztów (wydatki na wyżywienie, mieszkanie, naukę, kulturę, higienę itp.). Jeśli przychody są wyższe niż wydatki (koszty), to mamy oszczędności (zysk), jeśli odwrotnie, to mamy straty. Oszczędności zwiększają nasz wkład własny (pasywa w bilansie) i jednocześnie środki pieniężne (aktywa w bilansie). Stratę kompensujemy wkładem własnym (pasywa) i środkami pieniężnymi (oszczędności – aktywa) lub zaciągamy zobowiązanie (pasywa) i równolegle otrzymujemy odpowiadające środki pieniężne. 
Analiza bilansu i rachunku wyników nie wystarcza do sporządzenia rzetelnej oceny sytuacji finansów osobistych. Na przykład bilans informuje nas jedynie o wielkości zadłużenia, nie zawiera natomiast danych na temat terminów spłat zobowiązań. Podobnie zjawiska występują w przypadku rachunku wyników. Choć analiza niejednokrotnie wskazuje na wysoką dochodowość gospodarstwa domowego, okazuje się, że ma ono znaczne problemy z utrzymaniem płynności.

Rachunek przepływów pieniężnych staje się tu nieocenioną pomocą. Ujmuje on wszystkie wpływy i rozchody środków pieniężnych, z podziałem na działalność operacyjną, inwestycyjną i finansową. Określa wielkość wygospodarowanej nadwyżki finansowej (cash flow), która została zainkasowana konkretnie w danym okresie w formie wpływów pieniężnych, oraz przeznaczenie tych wpływów na określone cele.
W konstrukcji rachunku przepływów pieniężnych wyróżnia się trzy sfery aktywności gospodarstwa domowego:
działalności bieżącej – w sferze działalności bieżącej gospodarstwo domowe generuje strumienie pieniężne, pochodzące z osobistej działalności gospodarczej, pracy zawodowej, emerytur, rent itp., przeznaczone na konsumpcję bieżącą, wydatki typowo egzystencjalne (żywność, czynsz, energia, szkolnictwo, kultura itp.);
działalności inwestycyjnej – w sferze działalności inwestycyjnej ujmuje się strumienie pieniężne związane ze zmianami stanu składników majątkowych (zakup i sprzedaż domu, mieszkania, samochodu, akcji, obligacji i innych aktywów rzeczowych i finansowych);
działalności finansowej – w sferze działalności finansowej dokładnie określa się zmiany struktury kapitałów posiadanych przez gospodarstwo domowe (zaciągnięcie i spłata kredytów, pożyczek, prowizje, odsetki itp.).
Kapitalne znaczenie ma uświadomienie sobie wzajemnych relacji zachodzących między poszczególnymi rodzajami aktywów, pasywów pieniężnych. Otóż charakterystyczna jest ich rotacja, przejawiająca się w szczególności ich płynnością i zmiennością.

Źródło: Lipiński Marek, Organizowanie i planowanie własnych finansów, wyd. Helion, Gliwice 2009

Marek Lipiński

Autor

Wiodący w Polsce ekspert w dziedzinie finansów osobistych, doświadczony analityk finansowy i znawca rynków inwestycyjnych. Twórca unikalnego oprogramowania dla zarządzania prywatną zamożnością.

Popularny doradca, który zorganizował ponad 50 konferencji dla klientów indywidualnych na temat finansów osobistych i uznany szkoleniowiec dla branży finansowej, który przeszkolił ponad 1500 specjalistów z zakresu rozwiązań finansowych, doradztwa dla klientów i procesu sprzedaży.
Wykładowca wielu uczelni w Polsce.

Absolwent  Szkoły Głównej Handlowej na Wydziale Ekonomika Produkcji, ze specjalizacją Budownictwo i Inwestycje.

Miłośnik książek z dziedziny filozofii i ekonomii. Człowiek, który lubi ludzi.

Wszystkie artykuły autora

Sieci społecznościowe

Tagi