Krwawnik na stany zapalne prewodu pokarowego

Krwawnik pospolity to bylina z rodziny Złożonych (Compositae), występująca w Europie, umiarkowanej części Azji oraz w Ameryce Północnej. W Polsce rośnie bardzo pospolicie w całym kraju na suchych łąkach, miedzach, przydrożach i skrajach lasów. Tworzy liczne podgatunki i rasy chemiczne.

Do celów leczniczych ścina się od czerwca do września górne części pędów, długości do 25 cm w okresie rozkwitania i suszy w suszarniach naturalnych, w miejscach zacienionych

i przewiewnych. Zbiera się również same kwiatostany i suszy jak ziele w suszarniach naturalnych w temp. poniżej 35°C.

Ze względu na urozmaicony skład chemiczny ziele krwawnika wykazuje wielokierunkowe działanie. Od wieków uchodzi za środek powstrzymujący krwawienia, co uwidoczniło się nawet w polskiej nazwie tej rośliny. Sądzi się, że przetwory z ziela krwawnika hamują mikrokrwawienia, m.in. z uszkodzonych naczyń włosowatych w przewodzie pokarmowym. Obserwuje się ponadto działanie rozkurczowe na mięśnie gładkie jelit, dróg żółciowych i moczowych, przypisywane flawonoidom. Dzięki temu ziele wzmaga nieznacznie przepływ żółci do dwunastnicy, nieco zwiększa dobową ilość wydalanego moczu, a także osłabia ból wywołany skurczem jelit lub kolką jelitową. Działa ogólnie odtruwające, usuwa z moczem toksyczne produkty przemiany materii oraz te związki, które wniknęły do organizmu z zewnątrz.

Pobudza u kobiet miesiączkowanie i łagodzi bóle w bolesnym miesiączkowaniu.

Gorzka substancja achilleina pobudza w niewielkim stopniu receptory smakowe i za pośrednictwem ośrodkowego układu nerwowego zwiększa wydzielanie soku żołądkowego i usprawnia trawienie oraz przyswajanie pokarmów. Wyciągi działają wiatropędnie

i są podawane zwłaszcza dzieciom, młodzieży i osobom starszym.

Dzięki obecności garbników oraz olejku eterycznego, zawierającego azulen, ziele i kwiaty

krwawnika działają przeciwzapalnie i słabo bakteriostatycznie.

Dotknięcie świeżej rośliny wywołuje u niektórych osób odczyn alergiczny i wysypkę. Natomiast przetwory z krwawnika, podawane w zalecanych dawkach, nie powodują odczynów niepożądanych.

Przetwory z ziela krwawnika stosuje się w nieżytach i stanach zapalnych przewodu pokarmowego, zwłaszcza gdy towarzyszą im niewielkie krwawienia, pomocniczo w żylakach odbytu, a także w nieznacznych krwawieniach płucnych obok leczenia przyczynowego.

Ponadto wykorzystuje się je w stanach skurczowych mięśni gładkich dróg żółciowych i jelit oraz przewlekłych zaburzeniach trawiennych, którym towarzyszą brak łaknienia, odbijanie, wzdęcia i nudności, w napadowych bólach jelitowych i zaparciach nawykowych.

Zewnętrznie wykorzystuje się odwary z ziela do okładów w stanach zapalnych skóry i błon śluzowych oraz do płukania jamy ustnej i gardła. Lepiej jednak nadają się do tego kwiaty krwawnika, bogatsze w olejek eteryczny i flawonoidy. Ziele i kwiaty krwawnika rzadko stosuje się pojedynczo, a zwykle w połączeniu z innymi surowcami zielarskimi.

Drobno posiekane liście krwawnika służą w hodowli jako cenna pasza dla małych indycząt. Kwiaty krwawnika można stosować podobnie jak ziele, mają one jednak silniej zaznaczone działanie przeciwzapalne i rozkurczowe. Wyciągi z kwiatów podaje się doustnie w stanach nieżytowych przewodu pokarmowego, nawet wówczas gdy nastąpiło uszkodzenie błon śluzowych, jak choroba wrzodowa, owrzodzenie jelita grubego i żylaki odbytu. Zewnętrznie stosuje się kwiat krwawnika jako surowiec równorzędny kwiatom rumianku. W postaci naparów służy do płukania jamy ustnej i gardła w stanach zapalnych, do okładów i przymoczek w niektórych przypadkach podrażnienia skóry, a także do kąpieli kosmetycznych.

Napar z ziela krwawnika: 1 łyżkę ziela zalać 11/2 szklanki wody wrzącej i naparzać

pod przykryciem 15 min. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 2-3 razy dziennie po

1/3-1/2 szklanki w nieznacznych, przewlekłych zaburzeniach trawiennych z krwawieniami.

Natomiast w zaburzeniach miesiączkowania i dla usunięcia z organizmu związków toksycznych pić 3-4 razy dziennie po 2/3 szklanki naparu.

Do stosowania zewnętrznego sporządza się napar z 2 łyżek ziela na 1 szklankę wody. Do

kąpieli bierze się 2-3 garście ziela na 2 l wody.

Napar z kwiatów krwawnika: 1 łyżkę kwiatów krwawnika zalać 1i1/2 szklanki wody wrzącej i naparzać pod przykryciem 15 min. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 2-3 razy dziennie porcjami w stanach zapalnych przewodu pokarmowego. Ten sam napar można stosować do płukania w stanach zapalnych jamy ustnej i gardła, do przymoczek, przemywania oczu. Może on także zastępować rumianek.

Sok ze świeżego ziela krwawnika: 500 g świeżo zebranego kwitnącego ziela przepuścić

przez maszynkę, zmiksować lub odcisnąć w sokowirówce. Otrzymany sok przecedzić i dodać dla utrwalenia 1 część spirytusu 95-procentowego na 4 części soku. Przechowywać w lodówce. Pić po łyżce 2-4 razy dziennie w 1/4 szklanki wody lub soku owocowego. Sok ten ma wszystkie działania przypisywane krwawnikowi.

 

Źródło: Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych Warszawa 1987.

Sieci społecznościowe

Tagi