Szczera, czysta intencja o. Włodzimierz Zatorski OSB

Intencja jest dla nas podstawową kategorią moralną. Pytając o wartość czynu, pytamy wpierw o intencję. Intencja, jak się uważa, rozstrzyga o wartości moralnej czynu. Tak bywa np. w sądzie. Zupełnie inna jest wartość moralna, a także odpowiedzialność karna za „zamordowanie” kogoś, czyli zabicie go z zamiarem zabicia, a inna za „nieumyślne spowodowanie śmierci”. To jest dla nas oczywiste. I może dlatego zaskakuje nas fakt, że w Regule św. Benedykta nie ma praktycznie mowy o „intencji”. A mówiąc precyzyjnie, występuje ona tylko raz w zdaniu: „Niech darzą się wzajemnie czystą w intencji miłością braterską” (72,8). Jeszcze bardziej zaskakuje nas jednak brak słowa „intencja” w Piśmie Świętym! Stosunkowo często występuje słowo: „zamiar”, ale jedynie w stosunkowo niewielu miejscach można by je rozumieć jako „intencja”. Raczej chodzi w nim o konkretne postanowienie przy podejmowaniu działania. Dlaczego tak jest?

Intencje są związane z naszymi pragnieniami: dobre pragnienia stanowią dobrą intencję, a złe pragnienia złą intencję. Zarówno Biblia, jak i Reguła mówią o tym, używając innego nieco języka: mówią o sercu i myślach, jakie się w nim rodzą. To jednak prowadzi do innej perspektywy widzenia problemu.

My jesteśmy przyzwyczajeni do wizji, jaką nam daje dzisiejsza myśl zachodnia, która zrodziła się w oświeceniu, myśl związana z humanizmem oświeceniowym. U jej podstaw leży wyobrażenie zawarte w koncepcji Jana Jakuba Rousseau w odniesieniu do człowieka, który według niego rodzi się jako „tabula rasa” – czysta niezapisana tablica. Jest to idea dająca człowiekowi wiele możliwości – jeżeli dziecko dobrze wychować, to można z niego zrobić geniusza! Jednak także można go źle wychować i właściwie bez jego winy zrobić z niego przestępcę. Później ta „piękna” koncepcja doprowadziła do „wspaniałej” idei komunizmu, czyli społeczeństwa ludzi nieskażonych demoralizującym wpływem społeczeństwa. Wystarczyło bowiem jedynie dobrze zapisać tę tablicę nowo narodzonego człowieka, aby otrzymać ideał człowieczeństwa. Niestety ani społeczeństwo feudalne, ani mieszczańskie, ani kapitalistyczne nie było w stanie tego zrobić i dlatego trzeba było zbudować zupełnie nowe, niszcząc całkowicie „zgniłe” społeczeństwa, które deprawowały rodzących się ludzi.

Wydaje się, że historia dostatecznie wyraźnie pokazała, że taka koncepcja okazała się całkowitą fikcją i nie tylko fikcją, ale także doprowadziła do zbrodni, jakich wcześniej nikt nie znał! Okazuje się, że nie można zapomnieć o tajemnicy grzechu pierworodnego, tajemnicy nieprawości w nas, czyli o „skażeniu ludzkiej natury” od samego poczęcia, a nie jedynie przez nabycie w trakcie wychowania. Pisał o tym Leszek Kołakowski, który w latach pięćdziesiątych jako komunista polemizował z Kościołem. Jednak w późniejszym wieku napisał tekst, w którym mówił, że zapomnienie o tajemnicy grzechu pierworodnego prowadzi do nieludzkich sytuacji. 

O. Włodzimierz Zatorski OSB

Autor

 

O. Włodzimierz Zatorski OSB - mnich z Opactwa Benedyktynów w Tyńcu. Urodzony w 1953 r. Do klasztoru wstąpił po ukończeniu fizyki na Uniwersytecie Jagiellońskim w 1980 r. Uroczystą profesję złożył w 1984 r., a w 1987 r. został wyświęcony na kapłana. W latach 1991–2007 dyrektor Wydawnictwa Benedyktynów TYNIEC. Był przeorem i magistrem nowicjatu. Obecnie szafarz klasztorny, opiekun oblatów i rekolekcjonista.

Dotychczas opublikował: Przebaczenie (1996), Kiedy mówimy „Ojcze nasz…” (1999), Usłyszeć słowo Boże (1999), Przewodniczka wiary (2001), Psalmy – szkoła mądrości (2004), Od bogów pogańskich do Boga żywego (2004) – wywiad z prof. Anną Świderkówną, Otworzyć serce (2005),Droga człowieka (2006), Milczeć, aby usłyszeć (2007), Pokora (2008), Kto pragnie szczęścia(2008), Tyniecka droga krzyżowa (2008), Dziesięciokrąg (2009), Rozważania liturgiczne na każdy dzień. T. 1: Adwent i okres Bożego Narodzenia (2009), T. 2a: Wielki Post (2010), T. 2b: Okres wielkanocny (2011), T. 3: Okres zwykły 1–11 (2010) , T. 4: Okres zwykły 12–23 (2010), T. 5: Okres zwykły 24–34 (2010), Acedia dziś (2010), Boże miłosierdzie (2011), Ład i pokój (2011), Osiem duchów zła (2012), Po owocach poznacie (2012), Prawda w życiu człowieka (2013),  Po obu stronach rzeki (2013),  Słowo wcielone (2014), Jesteśmy ludźmi i nie wiemy, kim jesteśmy (2015).

Wszystkie artykuły autora

Sieci społecznościowe

Tagi