Fundusze inwestycyjne

     Fundusz inwestycyjny to podmiot finansowy zajmujący się lokowaniem środków powierzonych mu przez inwestorów. Fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych — zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych — w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Celem funduszy inwestycyjnych jest jak najkorzystniejsze lokowanie, przede wszystkim w papiery wartościowe, środków wpłaconych przez indywidualnych inwestorów — uczestników funduszu.

      Fundusze inwestycyjne są tworzone przez towarzystwa funduszy inwestycyjnych, które będąc ich organami, zarządzają nimi i reprezentują je w stosunkach z osobami trzecimi.
    Fundusz nie jest podmiotem zależnym od towarzystwa nim zarządzającego ani od osoby posiadającej bezpośrednio lub pośrednio większość głosów w zgromadzeniu inwestorów lub w radzie inwestorów.

    Inwestorzy mają do dyspozycji wiele funduszy, różniących się zarówno w zakresie organizacji działania, jak i proponowanych strategii inwestycyjnych.

    Fundusz inwestycyjny może być utworzony jako:
1. fundusz inwestycyjny otwarty;
2. specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty;
3. fundusz inwestycyjny zamknięty.

    Celami inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych, o których mowa w punktach 1. i 2., mogą być wyłącznie:

  • ochrona realnej wartości aktywów funduszu inwestycyjnego,
  • osiąganie przychodów netto z lokat funduszu inwestycyjnego,
  • wzrost wartości aktywów funduszu inwestycyjnego w wyniku wzrostu wartości lokat.

    W statucie funduszu musi być zastrzeżenie, że fundusz nie gwarantuje osiągnięcia celu inwestycyjnego.
   Fundusze otwarte i specjalistyczne otwarte mają obowiązek sprzedania jednostek uczestnictwa każdemu i jednocześnie obowiązek ich odkupienia od każdego uczestnika funduszu, który tego zażąda. Uczestnik funduszu otwartego nie może zbyć jednostki na rzecz osób trzecich. Jednostka uczestnictwa w otwartym funduszu inwestycyjnym nie jest papierem wartościowym, dlatego nie może być przedmiotem obrotu na giełdzie.
    Fundusze inwestycyjne zamknięte mają z góry określoną wielkość kapitału i emitują certyfikaty, które mogą być przedmiotem wtórnego obrotu. Certyfikaty nie podlegają umarzaniu. Są papierami wartościowymi i mogą być notowane na giełdzie. Zamknięte fundusze inwestycyjne mogą inwestować m.in. w transakcje terminowe, prawa pochodne, waluty, a nawet udziały spółek z o.o. Szeroki wybór możliwości inwestycyjnych stwarza funduszom znacznie większe możliwości tworzenia zróżnicowanych strategii inwestycyjnych. Zmiany wartości jednostek lub certyfikatów są na bieżąco publikowane w prasie lub na internetowych stronach finansowych. Zakończenie inwestycji następuje poprzez zbycie jednostek uczestnictwa funduszowi (umorzenie) lub sprzedaż certyfikatów inwestycyjnych na giełdzie.

    Działalność funduszy inwestycyjnych jest ściśle określona przez przepisy prawne — ustawą o funduszach inwestycyjnych wraz z odpowiednimi rozporządzeniami. Dla bezpieczeństwa powierzonych środków fundusz stanowi odrębną masę majątkową w stosunku do towarzystwa, które go utworzyło. Majątek funduszu nie wchodzi w skład tzw. masy upadłościowej, czyli nie może być użyty do zaspokojenia długów wobec wierzycieli banku lub towarzystwa. Bankructwo funduszu jest praktycznie niemożliwe. Wyeliminowanie ryzyka bankructwa nie chroni inwestora przed każdym ryzykiem, nie zabezpiecza przed błędami zarządzających funduszem oraz ryzykiem inwestycyjnym jako takim.

    Jak ustalana jest wartość jednostek uczestnictwa przez fundusze inwestycyjne?
Fundusze inwestycyjne ustalają wartość jednostek uczestnictwa, czyli obliczają wartość aktywów netto funduszu przypadających na jednostkę uczestnictwa lub też certyfikat inwestycyjny. W tym celu fundusz wycenia portfel inwestycyjny, a następnie dzieli jego wartość przez liczbę przysługujących wszystkim uczestnikom jednostek (certyfikatów inwestycyjnych). Wartość jednostki uczestnictwa (lub certyfikatu inwestycyjnego) może zmieniać się w każdym dniu wyceny.
    Aby wyliczyć swój zysk, wystarczy przemnożyć aktualną wartość jednostki przez liczbę jednostek, która jest w naszym posiadaniu. Jednostki uczestnictwa są zbywane i odkupywane przez fundusz po cenie wynikającej z wartości jednostek uczestnictwa w danym dniu, odpowiednio powiększonej (przy nabyciu) lub pomniejszonej (przy zbyciu) o opłaty manipulacyjne.

 

Źródło: Lipiński Marek, Finanse osobiste. Świadome zarządzanie własnym portfelem, wyd.Helion 2008.

Marek Lipiński

Autor

Wiodący w Polsce ekspert w dziedzinie finansów osobistych, doświadczony analityk finansowy i znawca rynków inwestycyjnych. Twórca unikalnego oprogramowania dla zarządzania prywatną zamożnością.

Popularny doradca, który zorganizował ponad 50 konferencji dla klientów indywidualnych na temat finansów osobistych i uznany szkoleniowiec dla branży finansowej, który przeszkolił ponad 1500 specjalistów z zakresu rozwiązań finansowych, doradztwa dla klientów i procesu sprzedaży.
Wykładowca wielu uczelni w Polsce.

Absolwent  Szkoły Głównej Handlowej na Wydziale Ekonomika Produkcji, ze specjalizacją Budownictwo i Inwestycje.

Miłośnik książek z dziedziny filozofii i ekonomii. Człowiek, który lubi ludzi.

Wszystkie artykuły autora

Sieci społecznościowe

Tagi