Tajemnica czarnej topoli

Topola czarna  to duże drzewo z rodziny Wierzbowatych (Salicaceae), występujące w Europie i Azji. Często sadzona w pobliżu domostw i w parkach. Topola czarna ma rozłożystą koronę i osiąga wysokość 30 m.

Do celów leczniczych zbiera się zimą lub wczesną wiosną pączki przed ich pękaniem, zrywając je ręcznie ze ściętych gałązek, a następnie suszy w suszarniach ogrzewanych w temperaturze nie wyższej niż 30°C. Niekiedy zbiera się również młode liście topoli, które suszy się w warunkach naturalnych.

W pączkach topoli występują glikozydy fenolowe (m.in. salicyna, populina i salicylopopulina), flawonoidy chryzyna i tektochryzyna, około 0,5% olejku eterycznego (zawierającego m.in. humulen, kariofilen i cyneol), żywice, woski, garbniki, kwas galusowy i sole mineralne. W liściach topoli znajdują się te same składniki.

Ze względu na obecność związków salicylowych i flawonoidów przetwory z pączków topoli działają moczopędnie, słabo napotnie i przeciwgorączkowo. Obniżają poziom kwasu moczowego oraz innych szkodliwych metabolitów we krwi. Mają też słabe własności przeciwzapalne i przeciwbólowe, zwłaszcza w schorzeniach dróg moczowych oraz w przypadku choroby reumatycznej.

Podane zewnętrznie, przyspieszają gojenie ran i zmniejszają stany zapalne błon śluzowych odbytu i pochwy oraz skóry. Mają także działanie grzybobójcze i nieco ściągające.

Przetwory z topoli stosowane w zalecanych dawkach nie wywierają działania szkodliwego.

Odwar z pączków topoli stosuje się doustnie w stanach zapalnych nerek i dróg moczowych oraz w skazie moczanowej, przede wszystkim u osób starszych.

W połączeniu z innymi surowcami stosuje się w bólach stawowych i mięśniowych. Również w nerwobólach oraz ze względu na skuteczne działanie przeciwgorączkowe - w grypie i chorobie z przeziębienia.

Zewnętrznie odwar z pączków topoli służy do przemywań i kompresów w zapaleniu sromu i pochwy. Kompresy ze zmiażdżonych pączków topoli lub maść z tego surowca stosuje się na trudno gojące się rany, żylaki odbytu i żylakowe owrzodzenia nóg. Młode, wysuszone liście topoli mają podobne działanie do pączków topolowych i służą jako ich środek zastępczy.

Odwar z pączków topoli: 1 łyżkę rozdrobnionych pączków zalać 1 szklanką wody ciepłej i zagotować pod przykryciem. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 1/4-3/4 szklanki 2-4 razy dziennie między posiłkami jako środek moczopędny i odkażający drogi moczowe oraz przeciwgorączkowy i napotny w grypie i chorobie z przeziębienia. Ten sam odwar można stosować zewnętrznie do okładów, kompresów i przemywań.

Maść topolowa: 1 łyżeczkę pączków rozetrzeć w moździerzu jak najdrobniej i wymieszać dokładnie z 30 g maści Alantan. Stosować w trudno gojących się uszkodzeniach skóry, żylakowych owrzodzeniach nóg, żylakach odbytu i pęknięciu odbytu.

Napój wzmacniający: rozdrobnić i zmieszać równe ilości pączków topoli, owoców dzikiej róży, owoców jarzębiny, owoców głogu i owoców berberysu. Do 100 g mieszanki wlać 1 l wody przegotowanej i wsypać 300 g cukru oraz 10 g drożdży piekarniczych. Pozostawić w temperaturze pokojowej w zakrytym słoju do fermentacji. Po 5 dniach przecedzić, do przesączu dodać 50 g miodu i nadal fermentować 3 dni. Następnie dodać 0,5 g kwasu benzoesowego lub benzoesanu sodowego, pozostawić na 1 dzień i rozlać do butelek. Otrzymuje się napój regulujący przemianę materii, wydalanie moczu i wypróżnienia, zapobiegający kamicy moczowej i żółciowej oraz ogólnie wzmacniający. Pić po 1/4-1/2 szklanki 1-3 razy dziennie, zwłaszcza wczesną wiosną; jest to tzw. kuracja wiosenna, witaminowa.

Powidełka moczopędne: odważyć po 10 g pączków topoli, kwiatów rumianku, kwiatów wiązówki, liści brzozy i ziela nawłoci. Następnie w wysokoobrotowym młynku rozdrobnić na subtelny proszek, który należy zmieszać z 50 g powideł, dżemu lub miodu na jednolitą masę. Podawać dzieciom 1-2 łyżeczki 2 razy dziennie po jedzeniu. Popić wodą lub wodą z sokiem. Stosować jako środek wiatropędny, przeciwskurczowy i moczopędny.

 

Źródło: Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych Warszawa 1987.

Sieci społecznościowe

Tagi